Pustynia to nie tylko piasek
Pustynie zajmują około jednej trzeciej powierzchni lądów. O tym, czy dany obszar jest pustynią, decyduje ilość opadów, a nie temperatura. Pustynią nazywamy teren, na który spada mniej niż ok. 250 mm deszczu rocznie. Dlatego największą pustynią świata jest lodowa Antarktyda, a nie gorąca Sahara.
Rodzaje pustyń
- gorące, takie jak Sahara czy Pustynia Arabska,
- zimne, takie jak Gobi, gdzie zimą temperatura spada poniżej -30°C,
- polarne, czyli Antarktyda i Arktyka,
- nadmorskie, takie jak Atakama w Chile czy Namib w Afryce.
ok. 1/3
powierzchni lądów to pustynie
ok. 9 mln km²
zajmuje Sahara
56,7°C
zmierzono w Dolinie Śmierci
Sahara
Największa gorąca pustynia świata. Tylko część jej powierzchni to wydmy, resztę stanowią kamieniste równiny i góry.
Atakama
Jedno z najsuchszych miejsc na Ziemi. W niektórych stacjach pomiarowych deszczu nie zanotowano od dziesięcioleci.
Pustynia Błędowska
Polska „pustynia” w Małopolsce. Piaski powstały z osadów lodowca i dziś stopniowo zarastają roślinnością.
| Pustynia | Kontynent | Typ |
|---|---|---|
| Antarktyda | Antarktyda | polarna |
| Sahara | Afryka | gorąca |
| Gobi | Azja | zimna |
| Atakama | Ameryka Południowa | nadmorska |
Jak przetrwać na pustyni?
Rośliny i zwierzęta pustynne wypracowały sprytne sposoby na brak wody:
- kaktusy magazynują wodę w mięsistych łodygach, a liście zamieniły w kolce,
- wielbłądy potrafią przez wiele dni obywać się bez picia,
- fenek dzięki dużym uszom oddaje nadmiar ciepła,
- wiele zwierząt poluje nocą, gdy jest chłodniej.
Na pustyni najcenniejsza jest woda, a zaraz po niej cień.
Zasada podróżników
Nie. Na gorących pustyniach w nocy temperatura potrafi spaść o kilkadziesiąt stopni, a na pustyniach zimnych i polarnych przez większość roku panuje mróz.
Nie ma prawdziwej pustyni klimatycznej, ale Pustynia Błędowska jest największym w Europie Środkowej obszarem lotnych piasków w głębi lądu.
To proces pustynnienia. Przyczyniają się do niego susze, wycinka lasów i nadmierny wypas zwierząt.